ลงทุน "Data Center" ไทยต้องมากกว่าเม็ดเงิน! วางกติกาใหม่แล้ว

ไทยกำลังเข้าสู่ยุคที่ต้องมีกติกาชัดเจนมากขึ้น หลังคณะรัฐมนตรีเห็นชอบในหลักการแนวทางกำกับดูแลธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์ เพื่อสร้างสมดุลระหว่างการดึงดูดเม็ดเงินลงทุนกับการดูแลผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นกับประชาชน ชุมชน และสิ่งแวดล้อม

“เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ” รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ระบุว่า ที่ผ่านมาไทยยังไม่มีหลักเกณฑ์กำกับดูแลธุรกิจนี้อย่างชัดเจน จึงจำเป็นต้องวางกติกาให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน ทั้งเพื่อสร้างความมั่นใจให้นักลงทุนและประชาชน โดยมีเป้าหมายสำคัญ 3 ด้าน

1. วางกติกาให้ชัด นักลงทุนรู้เงื่อนไขก่อนเดินหน้า

กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมจะจัดทำฐานข้อมูลดาต้าเซ็นเตอร์แห่งชาติ (Data Center Dashboard) เพื่อรวบรวมข้อมูลว่าโครงการตั้งอยู่ที่ใดบ้าง พร้อมกำหนดนิยามและหลักเกณฑ์ตามมาตรฐานสากล รวมถึงจำแนกประเภทตามลักษณะการใช้ไฟฟ้า เพื่อให้ภาครัฐมีข้อมูลสำหรับวางแผนและกำกับดูแลได้อย่างเป็นระบบ

2. คุมผลกระทบสิ่งแวดล้อม–ชุมชน กำหนดมาตรฐานการใช้ทรัพยากร

หัวใจสำคัญของกติกาใหม่คือการกำหนดมาตรฐานขั้นต่ำ ทั้งด้านสิ่งแวดล้อม สังคม การใช้น้ำและไฟฟ้า เสียง อุณหภูมิ ตลอดจนการใช้ประโยชน์ที่ดินและผังเมือง เพื่อไม่ให้การลงทุนขนาดใหญ่สร้างภาระให้กับคนในพื้นที่

โดยจะจำแนกการกำกับดูแลตามขนาดกำลังการใช้ไฟฟ้า 7 ระดับ ตั้งแต่ต่ำกว่า 0.5 เมกะวัตต์ ไปจนถึง 200 เมกะวัตต์ขึ้นไป

ดาต้าเซ็นเตอร์ขนาดต่ำกว่า 0.5 เมกะวัตต์ จะไม่อยู่ภายใต้หลักเกณฑ์กำกับดูแลชุดนี้
ขนาดตั้งแต่ 0.5 เมกะวัตต์ขึ้นไป จะต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด
ขนาดตั้งแต่ 20 เมกะวัตต์ขึ้นไป จะถูกกำกับดูแลอย่างเข้มข้น และต้องตั้งอยู่ในพื้นที่อุตสาหกรรม
ขนาดต่ำกว่า 20 เมกะวัตต์ สามารถตั้งอยู่ในพื้นที่พาณิชยกรรมได้ แต่ต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขด้านสิ่งแวดล้อม

ยังมีการควบคุมผลกระทบเฉพาะด้าน เช่น เสียงจากเครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรองต้องไม่เกิน 70 เดซิเบลเอ รวมถึงควบคุมอุณหภูมิและคุณภาพน้ำจากระบบหล่อเย็นให้อยู่ในเกณฑ์ที่กำหนด โดยไม่จำเป็นต้องกำหนดให้ทุกโครงการจัดทำรายงาน EIA

ส่วนผู้ประกอบการที่ได้รับใบอนุญาตก่อสร้างก่อนวันที่ 14 สิงหาคม สามารถดำเนินโครงการต่อได้ แต่ต้องตรวจสอบความถูกต้องของใบอนุญาต และมีเวลาปรับปรุงมาตรฐานด้านสิ่งแวดล้อมภายใน 1 ปี ขณะที่โครงการที่ยื่นขออนุญาตหลังวันที่ 14 สิงหาคม ต้องเข้าสู่กระบวนการกลั่นกรอง เพื่อป้องกันการจองใช้น้ำและไฟฟ้าผ่านนายหน้า ทั้งที่ยังไม่มีแผนลงทุนจริง

3. ลงทุนแล้วต้องสร้างมูลค่าเพิ่มให้ประเทศไทย

การพิจารณาลงทุน Data Center ในอนาคตจะไม่ดูเพียงมูลค่าเงินลงทุนที่ไหลเข้าประเทศ แต่ต้องพิจารณาด้วยว่าไทยจะได้รับประโยชน์อะไรกลับมา ทั้งการจ้างงาน การพัฒนาทักษะแรงงานไทย การสร้างรายได้และธุรกิจอุตสาหกรรมต่อเนื่อง รวมถึงการเปิดโอกาสให้ผู้ประกอบการไทยเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของห่วงโซ่อุปทานธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์

รัฐบาลเองก็เตรียมจัดตั้งศูนย์บริการแบบเบ็ดเสร็จ (Data Center One Stop Service) โดยกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เพื่ออำนวยความสะดวกและเร่งรัดกระบวนการอนุมัติอนุญาต พร้อมประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้ทำงานไปในทิศทางเดียวกัน

Data Center ของไทยต้องไม่ใช่เฉพาะเข้ามาลงทุน แต่ต้องทำให้การลงทุนเหล่านี้สร้างประโยชน์กลับคืนสู่ประเทศอย่างแท้จริง ทั้งในมิติของเศรษฐกิจ โอกาสทางธุรกิจ การพัฒนาคน และการใช้ทรัพยากรอย่างรับผิดชอบ